title: Nchekwa ala Igbo: Ụzọ ise ndị Igbo si echekwa ogige ha mgbe gboo ndị ụgbụa kwesiri mụta
summary: Nchekwa obodo so n'otu ihe ndị mmadụ kpụ n'ọnụ ugbua, ọkachasị etu akukọ si mpaghara dị iche iche na Naịjirịa metụtara mwakpo na ogbugbu mmadụ aghara aghara.
text: Mana, ọbụghịkwanụ sọsọ ugbua ka a malitere ikwu maka nchekwa. Mgbe elu ka bụ ala ọsa n'ala Igbo, ezi nchekwa obodo dị makana ndị mmadụ na-atụ ụjọ izu oshi, ịbanye be mmadụ n'ike maọbụ zọkọrọ oke na-abụghị nke ha. Nke a bụ makana ha ma na ihe ga-eso ya abụghị ihe eji ọnụ akọcha. Nze Olueze Ukaejuoha Duruagwu bụ onye omenaala Igbo na-amasị nyere BBC aka kpọpụta ụfọdụ atụmatụ nchekwa ndị gboo ji eche ndụ ha. Nze Duruagwu kpọpụtara atụmatụ ise ọ sị ndị agbaọhụrụ kwesiri ịmata maka. Lee ha ebe a: 1: Onye nwere ihe ya Nke a pụtara ihe mmadụ idiri ya. Ihe a ọ sị eji eme ka ihe mmadụ dịrị ya bụ atụmatụ ọ kpọrọ na Bekee ka "security assurance policy". Nke a pụtara ọtụmọkpọ n'asụsụ igbo. Iji maatu ebe nchụaja, makana onweghị ka a ga-esi si na ndị Igbo enweghi nchekwa nke mmụọ. A na-etinye ya n'ụlo, n'ulọ ọrụ maọbụ n'ubi. Nze Duruagwu sị na o nwere nke a na-akpọ Ihima. Onye ọbụla biara be mmadụ bia were ihe ya na-agwaghị ya agwa, ihima ahụ ga-ejide ya, mee ya ka o buru ihe ahụ o zutere n'isi na-agagharị agagharị n'ụlọ ahụ ruo mgbe onye nwe ụlọ batara jide onye ahụ megharịa ya. O kwuru na a ka na-eme ihe a ruo taa. Ọ sị: "Mgbe ụfọdụ o nwere nke ga-abụ etinye ya, iburu ihe ọjọ n'obi rute bee mmadụ, o mee gị ichezọ ajọ ebumnobi ahụ." Ọsịkwa na o nwere nke a na-akpọ Igbudu, a na-eji achara eke ya eke tụọ ya n'elu maọbụ lie ya n'ala. "I buru ihe ọjọ fete n'obodo ahụ ruo ebe ekere ihe ndị a, ọgwụ ahụ agaghị adi ire." 2: Mmọnwụ Mmanwụ ndị Enugwu-Ukwu Mazi Duruagwu kwuru na mmọnwụ dịka ndị uweojii mgbe ahụ. Ọ sị na n'ebe dika Enugwu ukwu nakwa ụfọdụ ebe ndị ọzọ na-abụ mmadụ ria ukwu ụdara, ghọrọ ụdara maọbụ ma ya iche mmaọnwụ ga -abịa jide gị. Ime arụ n'obi, "ọ bụ mmaọnwụ ga-abia bia maa gị iwu. Ha anaghị abia na nkịtị, ị ga-elekọta nke ọma makana ha ji chi ha biagasi Ha nwereike iru otu narị i ga-enyecha ji na ọkụkọ ole na ole ma ha si bee gị pụwa ma imeghị ya, ntaramahụhụ ga-adịrị onye ahụ. 3: Ndị ikpe Nke a gụnyere ndị Nze. Ha na-ekpe ikpe ma maa onye mebiri iwu ikpe. Iwu ha na-enyeaka echekwa obodo. 4: Arusi Nke a pụtara arụ kwụsi n'obodo. Duruagwa kwuru na arụsị nọ n'obodo ọbụla na-enye aka echekwa obodo nakwa ndị nọ n'obodo ahụ. 5: Di ọgụ Ndị a bụ ndị na-aga ọgụ ma ọgụ dapụta n'obodo tumadi ọgụ agbụrụ na agbụrụ ka ha wee chekwa onodo. A na-akwado ndị a na ọnọdụ nwoke ka ha wee gaa ọgụ ma lọta. Imaatụ, eme ha ihe ndị a, ima ha mma maọbụ gba ha egbe ọ gaghị emetụ ha. Ha nwereike iji ọlụọlaa. Iwu bụ na a ga-edopuriri ha iche ma ha lọta ọgụ maka nhicha makana aka ha bụ ọbara ọbara. Emeghị nke a, ha nwereike ibido gbuwe ndị obodo ha amaghị ama. Ndị ọgbọ na-eche agụ akpọrọ age grade na beekee. Ha na-eso aga ya bụ ọgụ maka ichekwa obodo ha. O nwere ihe mmụta dị n'ụzọ ochie ndị a? Dịka ndị Yoroba na-ewepụta nchekwa ọhụrụ nke ime obodo a kpọrọ "Amotekun" nakwa nke ndị ugwu. Duruagwu kwuru na ọ ga-adi mma ka alaghachi azụ were ọlụọlaa, onye nwere ihe ya, arụsị nakwa ikwado ndị ọgbọ na-eche agụ ọfụma ma duo ha n'iyi. O kwukwara na ihe ndị a ga-enye aka hụ na arụ niile na-eme n'ala igbo kwụsịrị. Duruagwu kwuru na o nwegodu ihe mmụta dị n'ụzọ ochie ndị a, ndị ọchichị agaghị achọ iwere ya mee ihe makana ọ ga-aghọ ha ahia. O kwuru na ọ bụ ndị nwe obodo ga-echekwa obodo, ihe dịrị gọọmenti bụ iwere ego kwado ihe ndị obodo na-eme. O nwere ọghọm dị n'ụzọ ochie ndị a? Mmemme ncheta mbilite n'ọnwụ kraist mere n'ụdị ọpụrụiche n'Coal Camp Enugwu ebe ụdị mmanwụ karịrị nari abụọ gbara n'ọgbọ. Duruagwụ kwuru na ọ bụ ndị agbara ọhụrụ ga-anahụta ọghọm na ya maka ha na -ekwu na ha echeghariala ma na-akatọ ụzọ ndị a bara ezigbo uru rukwa taa.